հիմնական կայք
Լրահոս

Չկա հակամարտության անհապաղ կարգավորման պահանջարկ․ Լոուրենս Բրոերս․ «Ամերիկայի ձայն»

Չկա հակամարտության անհապաղ կարգավորման պահանջարկ․ Լոուրենս Բրոերս․ «Ամերիկայի ձայն» Վերլուծաբանները շարունակում են քննարկել ղարաբաղյան հակամարտության շուրջ ստեղծված կացությունը Մյունխենում կողմերի միջև շփումներից հետո։ Հաղորդում է «Ամերիկայի ձայնը»։


«Խորը կառուցվածքային հակասությունները հայկական և ադրբեջանական կողմերի միջև պահպանվել են»,- ասում է բրիտանական Conciliation Resources կազմակերպության կովկասյան ծրագրի ղեկավար Լոուրենս Բրոերսը՝ անդրադառնալով Մյունխենում ԼՂ հակամարտության կողմերի միջև հանդիպմանն ու դրան հաջորդած զարգացումներին:

Նա դրական է գնահատում ղարաբաղյան հակամարտության շուրջ Հայաստանի ու Ադրբեջանի առաջնորդների Մյունխենում կայացած հանրային բանավեճի փաստը, սակայն վերապահումներ ունի քննարկման բովանդակության ու կողմերի հռետորաբանության վերաբերյալ, հատկապես պատմական հարցերի շուրջ:

«Սա կորսված հնարավորություն էր: Երկու առաջնոդները չխոսեցին ապագայի մասին և չներկայացրեցին չափավոր դիքորոշումներ»:- ասում է Բրոերսը:

Փորձագետը վստահ է՝ քննարկումն ընդգծում է մի կողմից ղարաբաղյան հակամարտության նկատմամբ միջազգային հանրության անտարբերությունը, մյուս կողմից՝ հակամարտող կողմերի՝ խնդիրը կարգավորելու ցանկության բացակայությունը:

«Այսպիսի խորը քննարկումը, թե ինչ է տեղի ունեցել 19-րդ դարում կամ մ.թ.ա. 4-րդ դարում, ցավոք, վկայում է, որ չկա հակամարտության անհապաղ կարգավորման պահանջարկ, ու երկու առաջնոդներն էլ անհագստացած չեն այդ առիթով»,- ասում է Բրոերսը:

Նման բովանդակության գերակայությոնը խաղաղ կարգավորման գործընթացում, ըստ փորձագետի, մասամբ բացատրվում է կողմերի միջև սահմանափակ հաղորդակցմամբ: Իրավիճակը փոխելու համար անգրաժշտ են անկախ ու ուժեղ քաղաքացիական հասարակություն և անկախ հետազոտություն անցկացնելու կարողություն:

Քաղաքական վերլուծաբան Էմիլ Սանամյանն իր հերթին նման ձևաչափով քննարկման հիմքում է տեսնում երկու առաջնորդների ցանկությունը՝ շարունակելու երկխոսությունը հակամարտության խաղաղ կարգավորման շուրջ: Նախորդ տարվա մի շարք փոքր քայլերի ու ձեռքբերումների հետ մեկտեղ, ներառյալ համեմատաբար հանգիստ իրավիճակը շփման գծում, նման քննարկումները նպաստում են բանակցային գործընթացի ու զինադադարի ռեժիմի պահպանմանը: Սակայն վերլուծաբանը չի տեսնում հիմքեր կարգավորման գործընթացում որևէ լուրջ առաջընթացի համար:

«Հաշվի առնելով այն վարչակարգը, որը հաստատել է Իլհամ Ալիևն Ադրբեջանում՝ դժվար է այժմ ակնկալել որևէ լուրջ փոփոխություն գործընթացում»,- ասում է Սանամյանը:

Նրա կարծիքով տպավորություն կա, որ Հայաստանի նոր իշխանությունները չեն ընդունում մադրիդյան սկզբունքները, որոնք ժառանգել են նախորդ իշխանությոններից, սակայն հայկական կողմի առաջ քաշած նոր սկզբունքներն, ըստ վերլուծաբանի, հստակեցման կարիք ունեն:

«Նախկին սկզբունքների փոխարեն, որոնք շատ անորոշ էին ամենազգայուն հարցերի նկատմամբ, ինչպիսիք են կարգավիճակն ու անվտանգությունը, առաջ են քաշվել Նիկոլ Փաշինյանի նախաձեռնությամբ նոր սկզբունքներ, որոնք էլ ավելի անորոշ են»,- ասում է Սանամյանը

Երկու վերլուծաբաններն էլ համակարծիք են՝ իրավիճակի լարման վտանգը չի վերացել: Կողմերի միջև անհրաժեշտ են շփումներ տարբեր մակարդակներում ու ձևաչափերում:

© 2012-2020 SHAMSHYAN.com - Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են:
հիմնական կայք